به گزارش راوی شیراز، تعزیه نمایشی دینی است که ریشه در تراژدی دارد. تعزیه در زبان فارسی به معنای روضه خوانی و عزاداری برای هریک از امامان مخصوصا برپاداشتن مجلس عزا برای امام حسین(ع) است.
هنری که از دوران صفویان با توجه به ارادت و علاقه مؤسسین این سلسله به اهل بیت عصمت و طهارت(ع) شروع به بالیدن نمود.
تعزیهخوانی یا شبیهخوانی، نوعی نمایش مذهبی برگرفته از رویدادهای تاریخی و حماسی حزنانگیز درباره واقعه کربلا و شهادت امام حسین(ع) و اهل بیت و یاران او و همچنین مصایب خاندان پیامبر(ص) می باشد که آغاز آن را از دوره دیلمیان دانستهاند.
این هنر آیینی مذهبی در زمان صفویه به شکل فعلی درآمد و در عصر قاجار ها به اوج خود رسید تا جایی که دامنه آن از مرزهای ایران فراتر رفت.
نمایش تعزیه در سال ۱۳۸۹ه ش در فهرست میراث جهانی ناملموس یونسکو ثبت شده است.
باتوجه به پژوهش مورخین پیرامون تعزیه و تعزیه خوانی، می توان گفت که تعزیه به شکل نمایش برای گرامیداشت اهل بیت(ع) از اواسط دوره صفوی اجرا شد و در زمان زندیه باتوجه به اهمیت دادن موضوع از جانب کریم خان زند می توان پایگاه اجرای این مراسم را شیراز دانست.
در باغ دلگشا، کریم خان زند در عمارت این باغ به تماشای تعزیه می نشست. میرزا حسن فسائی در فارسنامه ناصری می نویسد: “کریم خان زند در آخر روز ذی الحجه برای استقبال محمدحسن خان از شیراز خارج شد و و وارد باغ دلگشا شد و ایام عاشورای ۱۱۷۲ هجری قمری را در باغ به تعزیه داری خامس آل عبا گذرانید. ”
می توان براساس پاره ای شواهد تاریخی و مستندات مورخان و سیاحان، خاطر نشان ساخت که تعزیه در دوره صفویه مراحل ابتدایی و مقدماتی را سپری می کرد و در دوره زندیه نمود و شکل پررنگ تری به خود گرفت.
با روی کار آمدن حکومت قاجار ، تعزیه در حسینیه ها و میدان های شیراز اجرا می شد و حسینیه قوام، حسینیه مشیر و باغ نظر از جمله مکان هایی بودند که در این دوره تعزیه در آنها اجرا می شد. همچنین تعزیه شاهچراغ(ع) نیز در این دوره رایج بوده است.
با تشکیل حکومت پهلوی تعزیه در شیراز همچون در سایر شهرهای کشور ممنوع شد اما با ظهور انقلاب اسلامی، تعزیه مانند دیگر آیین های مذهبی جانی دوباره گرفت و امروز نیز در نقاط مختلف شیراز از جمله حرم حضرت شاهچراغ(ع)، مساجد و تکایا تعزیه اجرا می شود.
ثبت دیدگاه